W maju policjanci ujawnili i przerwali działalność kolejnej nielegalnej linii produkcyjnej środków ochrony roślin /źródło: KWP Lublin/.

Od 10 lat w Polsce nasila się proceder sprzedaży podrabianych środków ochrony roślin. Fałszowane produkty stanowią 10% wartości całego rynku. Tracą nie tylko firmy fitofarmaceutyczne, ale także rolnicy, którzy kupują preparaty niespełniające swoich zadań, które mogą zagrażać zdrowiu i życiu ludzi oraz bezpieczeństwu środowiska.

Badania próbek produktów nieoryginalnych, wykonane w laboratoriach producentów środków ochrony roślin, wykazały wiele niezgodności w porównaniu ze składem oryginalnych produktów. Do najczęstszych należały znacznie zaniżona ilość substancji aktywnej lub jej całkowity brak oraz obecność różnych zanieczyszczeń. Substancje o nieznanym składzie i pochodzeniu mogą doprowadzić do zniszczenia upraw, skażenia środowiska naturalnego, a przede wszystkim są zagrożeniem dla zdrowia konsumentów. Rolnicy korzystający z dopłat bezpośrednich, w przypadku stwierdzenia stosowania niezarejestrowanego środka ochrony roślin, tracą prawo do ich pobierania.

Obrót towarami opatrzonymi podrobionymi znakami towarowymi jest przestępstwem. Grozi za nie kara grzywny, ograniczenia lub nawet pozbawienia wolności. Dokonywanie obrotu towarami opatrzonymi podrobionymi znakami towarowymi stanowi cywilnoprawne naruszenie przepisów prawa własności przemysłowej i czyn nieuczciwej konkurencji. Konfekcjonowanie oraz obrót środkami ochrony roślin są w polskim porządku prawnym poddane regulacjom rangi ustawowej oraz ścisłej kontroli państwa dokonywanej przez wyspecjalizowane organy, w szczególności GIORiN i inspektoraty wojewódzkie ORiN. Ten szczególny reżim jest uzasadniony koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa wytwarzania żywności i ochrony życia i zdrowia obywateli. Zgodnie z przepisami ustawy o ochronie roślin PIORiN dysponuje prawem nakładania na osoby sprzedające środki ochrony roślin, które nie są dopuszczone do obrotu bardzo wysokich kar pieniężnych. Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w drodze decyzji nakazuje wycofanie środka z obrotu na koszt posiadacza, jeżeli preparat ten nie jest dopuszczony do obrotu lub jest sprzedawany w nieoryginalnych opakowaniach. Odpowiedzialności prawnej związanej z obrotem podrobionymi środkami ochrony roślin podlegają nie tylko ich producenci, importerzy i dystrybutorzy, ale także w uzasadnionych wypadkach osoby świadomie zakupujące i stosujące takie preparaty.

Z uwagi na stale rosnącą skalę zjawiska wprowadzania do obrotu preparatów z nielegalnych źródeł nie tylko w uprawach rolniczych, ale także i sadowniczych, należy zwracać szczególną uwagę nie jedynie na samą ofertę cenową, ale też na system dystrybucji i zasady sprzedaży oferowanych preparatów chemicznych, służących ochronie roślin. Producenci rolni powinni zachować niezwykłą ostrożność przy wyborze i kupnie preparatu.:

  - nie powinni kupować pestycydów i innych środków produkcji od przygodnych sprzedawców,
  - mieć ograniczone zaufanie do „ofert specjalnych",
  - sprawdzać uprawnienia oferenta sprzedaży internetowej,
  - sprawdzać zabezpieczenia i oznakowania stosowane przez producenta,
  - kupując produkt powinni żądać faktury, która jest podstawą przy wnoszeniu reklamacji,
  - dokonywać zakupów w hurtowniach i sklepach, które posiadają stosowne zezwolenia i które oferują odebranie pustego opakowania po zużytym preparacie,
  - stosować pestycydy w opakowaniach z trwale przymocowaną etykietą – instrukcją stosowania w polskim języku,
  - w przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących autentyczności produktu, skontaktować się z Inspektorem Ochrony Roślin.

Co powinno budzić podejrzenia w przypadku opakowań środków ochrony roślin? /źródło: PIORIN/

  * etykieta w obcym języku,
  * brak numeru partii i daty produkcji,
  * niechlujnie naklejona etykieta,
  * błędy literowe na etykiecie,
  * etykieta słabej jakości, np.: rozmazana, zamazana, nieostry druk,
  * naruszony pierścień nakrętki,
  * naruszona aluminiowa folia pod nakrętką (w przypadku niektórych produktów),
  * pojemniki wykonane ze słabej jakości materiału np.: łatwo odkształcające się,
  * uszkodzone pojemniki, np.: posiadające dodatkowe otwory,
  * wszelkie zastrzeżenia co do jakości produktu: barwy, zapachu efektu stosowania,
  * informacje na kartonie zbiorczym niezgodne z informacjami na opakowaniu jednostkowym.

Anna Rogowska